Halk arasında bunama da denir.
de- mens dementia (aklını, mantığını kaybetmiş olan) kelimesinden dilimize geçmiştir. (Bkz; de -mans) Kronik bir organ sendromu olarak ele alınır.
Kaynak: https://www.abbierabinowitz.com/wp-content/uploads/2017/04/Remember-oil-on-canvas-2022×1622-e1496685728488.jpg İçindekiler 2.Epidemiyoloji
Alzheimer (60-80%), Vasküler (10-25%), Lewy-cisimcikli (7-20%) Klinik
Yaygın yol gösterici semptomlar, günlük yaşam aktivitelerinin bozulması ile hafıza ve düşünme kapasitesindeki azalmadır. Alt forma bağlı olarak, daha yüksek kortikal beyin fonksiyonlarının farklı kısımlarındaki bozukluklar ortaya çıkar.
Bilişsel belirtilerBellek bozuklukları Diğer eksiklikler: düşünme, konsantrasyon, yönelim, algılama, aritmetik, öğrenme yeteneği, dil / konuşma, yargı Apraksi, afazi, agraphy, alexia, agnozi Bilişsel olmayan semptomlarMotivasyon bozukluğu, rahatsız duygusal kontrol, huzursuzluk / saldırganlık, sanrı, halüsinasyonlar, depresiflik, değişen sosyal davranış, kişilik değişiklikleri SeyirManifestasyon yaşıSenil demanslar: 65 yaşından itibaren Presenil demans: 65 yaşından itibaren (nadir) Genişleme açıklarıyla geri dönüşü olmayan ilerleme Bağımsızlık kaybının arttırılması ve uzun süreli bakımın geliştirilmesi Son aşamaTam bakım gerektiren aktivitede azalma Genellikle mutizm Belirgin kaşeksi ile yemeyi reddetme Çoğunlukla enfeksiyondan ölüm Teşhis
Teşhis tarafından hangi kriterler açıklığa kavuşturulmalıdır? Belirti süresi: min. 6 ay? Yüksek kortikal fonksiyonlarda bir bozukluk kanıtı Bir bilinç bozukluğunun dışlanması Duyu organlarında önemli bir kısıtlamanın dışlanması Teşhisin faydaları Nörofizyolojik test, Kraniyal MR Kan şekerinin, Vitamin B12’nin ve tiroid hormonlarının belirlenmesi. ICD-10 alt kategorilerinde etiyolojik sınıflandırmaF00: Alzheimer hastalığında demans F01: Vasküler demans F02: Başka yerde sınıflandırılan hastalıklarda bunama İkincil ve potansiyel olarak geri dönüşümlü demans formlarının tespiti Kronik olarak ilerleyen seyrin gösterilmesi İlaç tedavisinin değerlendirilmesi, ilaç tedavisinin avantaj ve dezavantajlarının dikkatli tartışılması Önleyici veya sosyal önlemlerin başlatılması Teşhis önlemleri ve teşhis onayından sonra açıklama konuşması Mümkünse, akrabalarınızı dahil edin Disiplinlerarasılık kullanın! Korkuları / önyargıları / damgalamaları dahil et Demans doğal bir yaşlanma süreci değildir! Tedavi
Demansta psikososyal müdahaleler
Endikasyon: Tüm birincil demanslarÖnerilen prosedür, Tüm aşamalarAnımsama / otobiyografik çalışma: Otobiyografik, pozitif hasta anılarının aktivasyonu Fiziksel aktivite Tanıdıkları ile ilgili egzersiz Hafif ve orta demansBilişsel uyarım Ergo terapi Orta ve şiddetli demans İcraat;Bireyselleştirilmiş planlama Disiplinlerarası işbirliği teşvik etmek Terapi hedefleriYaşam kalitesini artırın Günlük becerilerin sürdürülmesi / uzun süreli bakım ihtiyacının giderilmesi Psikolojik ve davranışsal semptomların ortaya çıkmasında azalma Akrabalara yardım: Demans hastalarının akrabalarının sağlığının korunması Terapi hedeflerine ulaşmak için psikososyal müdahaleler şarttır! Farmakoterapi
Bilişsel belirtileri düzenlemek adına aşamalı olarak aşağıdaki ilaç grubları verilir;Nootropikler (örn. Pirasetam), serebral vazoterapötikler (örn. Hy-dergin), fitoparmasötikler (örn. Ginkgo biloba), kolinesteraz inhibitörleri (örn. Donezepil, galantamin, rivastigmin), glutamat modülatörü (örn. Memantin)
