Etiket: Auricula dextra

Yayım tarihi

Aurikula dekstra

Tanım ve Genel Bakış

Auricula cordis dekstra (auricula atrii dextri, sağ atriyal apendiks; İngilizce: right atrial appendage, RAA), kalbin sağ kulakçığının (sağ atriyum) ön-üst kısmından dışa doğru uzanan, ince duvarlı, konik ya da piramidal yapıda, iç yüzü pektinat kaslarıyla (musculi pectinati) döşeli bir divertikül benzeri çıkıntıdır. Morfolojik olarak atriyumun geri kalan düz duvarlı bölgesinden belirgin biçimde ayrılır ve özellikle ekokardiyografi, kardiyak BT ve MR görüntülemede sağ atriyumun ayırt edici anatomik işaretlerinden biri olarak kullanılır.

Bu yapı, klasik anlamda “temel pompa” fonksiyonuna sahip olmaktan çok, atriyal hacim rezervuarı, duvar gerilimi düzenleyici ve atriyal natriüretik peptid (ANP) üretiminde rol alan bir “ek odacık” olarak kabul edilir. Klinik açıdan trombüs oluşumu özellikle sol atriyal apendikste (LAA) belirgin olmakla birlikte, sağ atriyal apendiksin de belirli durumlarda emboli kaynağı olabileceği bilinmektedir.

Etimoloji

Auricula cordis dekstra terminolojisi, büyük ölçüde klasik Latince’den türetilmiş üç ana öğeye dayanır:

  • Auricula: Latince auris (“kulak”) sözcüğünün küçültme eki almış biçimidir ve “küçük kulak”, “kulakçık” anlamına gelir. Kalpteki aurikulanın kulak kepçesine benzeyen uzantılı, kıvrımlı görünümü nedeniyle bu isim verilmiştir.
  • Atrium: Latince atrium, Roma evlerinin giriş holü, “ön salon” anlamına gelir. Kalbin atriyumları da “kalbe gelen kan için giriş odacıkları” olarak düşünüldüğünden bu terim anatomik terminolojiye uyarlanmıştır.
  • Dexter / dekstra: Latince dexter “sağ tarafta bulunan, sağdaki” anlamındadır. Anatomi dilinde dexter sağ, sinister sol tarafı ifade eder. “Auricula cordis dekstra” ifadesi, kelime anlamıyla “kalbin sağdaki kulakçığı”dır.

Dolayısıyla “sağ atriyal apendiks”, hem şekil benzetmesi (kulak kepçesi gibi çıkıntı) hem de topografik yön (sağ taraf) içeren, tarihsel kökeni güçlü bir anatomi terimidir.

Makroskopik Anatomi

Konum ve Komşuluklar

Sağ atriyal apendiks, sağ atriyumun ön-üst yüzünde, kalbin sağ kenarına yakın bir noktada yer alır.

Başlıca komşulukları:

  • Arkada ve hafif inferiorunda sağ atriyumun düz duvarlı bölümü (sinus venarum cavarum)
  • Üstte v. cava superior’un atriyuma açıldığı bölge
  • Altta v. cava inferior’a yakın atriyal duvar
  • Anteriorunda truncus pulmonalis ve sağ ventrikülün konus arteriozus bölgesi

Bu konumlanma, cerrahi yaklaşımlarda ve TEE (transözofageal ekokardiyografi) altında yapılan anatomik tanımlamalarda önem taşır.

Şekil ve Boyut

Sağ aurikula genellikle:

  • Konik ya da üçgenimsi bir kese şeklindedir
  • Apex’i inferiorda ve öne doğru uzanır
  • Bazı bireylerde uzun ve dar, bazılarında daha kısa ve geniş olabilir
  • İç lümeni trabeküler görünüm veren belirgin pektinat kasları ile doludur

Sol aurikulaya kıyasla genellikle daha geniş tabanlı, daha az lobüle ve trombüs oluşumuna anatomik olarak daha az yatkın kabul edilir. Bu nedenle klinik literatürde tromboembolik olaylar açısından esas odak çoğu zaman sol atriyal apendiks (LAA) üzerindedir.

Mikroskopik Yapı ve Pektinati Kasları

Auricula cordis dekstra’nın duvarı temel olarak üç tabakadan oluşur: endokard, miyokard ve epikard (visseral perikard).

  • Endokard:
    • İnce bir endotelyal hücre tabakası
    • Altında az miktarda bağ dokusu
    • İç yüzeyi pektinat kaslarının kabartılarını izleyen dalgalı bir topografiye sahiptir.
  • Miyokard:
    • Aurikuladaki miyokard tabakası, atriyumun düz duvarlı bölümüne göre daha belirgin trabeküller (musculi pectinati) içerir.
    • Pektinat kasları, krista terminalisten aurikula içine doğru uzanan tarak benzeri kas lifleridir. Bu kaslar, atriyumun kasılma gücünü belirli lokal alanlarda artırırken aynı zamanda lümen yüzeyini de düzensiz hâle getirir.
    • ANP sentezleyen atriyal miyositler özellikle bu bölgede yoğunlaşmıştır.
  • Epikard:
    • İnce bir mezotel hücre tabakası
    • Altında yağ dokusu ve yüzeyel koroner damarlar bulunabilir.

Mikroskopik düzeyde, sağ aurikuladaki kas lifleri ile ana atriyal miyokard arasında süreklilik vardır; iletim sistemi açısından bakıldığında, bu bölge sinoatriyal düğüme ve internodal ileti yolaklarına göre farklı düzeyde elektriksel davranış gösterebilir ve bu da atriyal aritmilerin substratını etkileyebilir.

Gelişimsel ve Evrimsel Perspektif

Embriyolojik Gelişim

İnsan embriyogenezinde:

  • Erken dönemde tek bir ilkel atriyum bulunur.
  • Zamanla venöz ve arterial kutupların ayrışması, septasyon süreçleri ve venlerin atriyuma farklı açılma paternleri ile atriyumun bir bölümü “düz duvarlı sinus venarum”a, bir bölümü ise “trabeküler, pektinat kaslı bölgeye” dönüşür.
  • Aurikula, embriyolojik olarak ilkel atriyumun persistan trabeküler bölgesinin devamı olarak kabul edilebilir.
  • Sağ atriyumun düz duvarlı kısmı büyük ölçüde sinus venosus’un inkorporasyonu ile oluşurken, aurikula kısmı ilkel atriyum dokusunun daha “orijinal” morfolojisini korur.

Bu nedenle, aurikula çoğu zaman “eski” atriyum dokusunun bir kalıntısı gibi düşünülebilir; trabeküler ve pektinat kaslı yapısı bu gelişimsel kökene karşılık gelir.

Evrimsel Perspektif

Omurgalı kalbinin evriminde:

  • Daha basit dolaşım sistemine sahip balık ve amfibilerde atriyumun tümü, daha düzensiz, trabeküler bir yapı gösterir.
  • Memeli ve kuşlarda dolaşım sistemi iki devreli hâle gelir (pulmoner ve sistemik). Atriyumlar ikiye bölünür ve daha sofistike bir valvüler-septal mimari gelişir.
  • Bu süreçte atriyumun bir kısmı daha “düzlüklü”, venöz dönüşe adaptif, sinüs formunda bir yapı kazanırken, başka bir bölümü trabeküler, kaslı kalır ve fonksiyonel bir rezervuar/kompartment görevi görür.

Sağ ve sol atriyal apendiksler, işte bu trabeküler, kaslı “ilkel atriyum dokusunun” evrimsel olarak korunmuş uzantıları olarak yorumlanabilir.

Bu bağlamda:

  • Aurikula, hacim dalgalanmalarını tolere eden,
  • Duvar gerilimini dağıtan,
  • Belli bir nöro-hormonal fonksiyon (ANP salınımı) üstlenen,
  • Gelişimsel ve evrimsel bakımdan ilkel atriyal yapının süreğen bir mirasıdır.

İşlev (Fizyoloji)

Sağ atriyal apendiksin işlevi, klasik bir “pompa odacığı” işlevinden çok, hacim, gerilim ve hormonal düzenleme üzerinden açıklanır.

1. Hacim Rezervuarı ve Geometrik Tamponlama

  • Kalbin tabanı ve büyük damarların (özellikle vena kava superior ve inferior) atriyuma giriş yaptığı bölgelerde geometrik boşluklar oluşur.
  • Aurikula, bu boşlukları kısmen doldurarak atriyal lümenin daha akışkan bir geometri kazanmasına katkıda bulunur.
  • Ani hacim yüklenmelerinde (örneğin hızlı sıvı yüklemesi, egzersiz sırasında venöz dönüş artışı) aurikula lümeni, atriyumun efektif hacminin bir kısmını tamponlayabilir ve duvar gerilimindeki ani artışları sınırlayabilir.

2. Atriyal Natriüretik Peptid (ANP) Üretimi

Auricula cordis dekstra, ANP (Atrial Natriüretik Peptid) sentezleyen atriyal miyositler açısından zengin bir bölgedir. ANP:

  • Özellikle atriyal duvarın gerilmesine yanıt olarak salınır.
  • Böbreklerde natriürezi ve diürezi artırır.
  • Renin-anjiyotensin-aldosteron sistemini baskılayarak kan basıncını düşürücü, hacim azaltıcı etki gösterir.
  • Damar düz kasında vazodilatasyon yapabilir.

Bu açıdan sağ aurikula, mekanik gerilim → hormonal yanıt ekseninde kardiyovasküler homeostaza katkı sunan bir “sensör-efektör” bölge olarak düşünülebilir.

3. Atriyal Hemodinamik ve İletim

  • Aurikula kasılmaları, özellikle atriyal sistol sırasında sağ atriyumun toplam kasılma paternine katkıda bulunur.
  • Pektinat kaslarının oryantasyonu, lokal kasılma vektörlerini değiştirerek atriyal iç akım dinamiklerini etkileyebilir.
  • Elektriksel iletim açısından, aurikula ile krista terminalis ve sağ atriyum duvarı arasında süreklilik vardır; bu da, belirli aritmi odaklarının veya reentry devrelerinin bu bölgeden doğmasına zemin hazırlayabilir (özellikle atriyal taşikardiler ve atriyal flutter alt tipleri).

Auricular fonksiyonun “vazgeçilmez” olup olmadığı tartışmalıdır, zira özellikle sol atriyal apendiksin kapatılması veya rezeksiyonundan sonra hastaların önemli bir kısmı hemodinamik olarak iyi tolere edilebilmektedir. Ancak bu, uzun dönem hormonal ve incelikli hemodinamik etkilerin tamamen önemsiz olduğu anlamına gelmez.

Klinik Önemi

1. Tromboz ve Emboli

Tromboz açısından en yüksek klinik önem sol atriyal apendikste olsa da, sağ atriyal apendiks de belirli risk durumlarında trombüs oluşumuna yatkın olabilir:

  • Atrial fibrilasyon (AF):
    • AF’de atriyal kasılmanın mekanik bileşeni bozulur, kan akımı yavaşlar ve türbülans artar.
    • En belirgin trombüs birikim yeri LAA olsa da, sağ atriyum ve sağ aurikula da staz alanları hâline gelebilir.
    • Sağ atriyal ve sağ aurikular trombüsler daha çok santral venöz kateter varlığı, triküspit hastalıkları veya ciddi sağ kalp yetmezliği ile ilişkilidir.
  • Merkezi venöz kateterler, pacemaker/ICD elektrodları:
    • Sağ atriyum ve aurikula bölgesinde yabancı cisim varlığı, lokal endotel hasarı ve staza bağlı trombüs riskini artırabilir.
  • Pulmoner emboli riski:
    • Sağ atriyal veya aurikular trombüsler, koparak pulmoner arterlere embolize olabilir.
    • Bu nedenle bazı olgularda sağ atriyal apendikste saptanan trombüs, pulmoner emboli açısından “kaynak lezyon” olarak kabul edilir.

Buna karşın, iskemik inme (apopleksi) ile en güçlü ilişki sol atriyal apendiks trombüslerindedir; sistemik emboli, çoğunlukla LAA kaynaklıdır. Bu nedenle kardiyoversiyon öncesi trombüs dışlama pratiği klinikte özellikle LAA’ya odaklanır.

2. Kardiyoversiyon Öncesi TEE

Elektriksel kardiyoversiyon planlanan hastalarda, özellikle uzun süreli veya ne zaman başladığı bilinmeyen atriyal fibrilasyon varlığında, transözofageal ekokardiyografi (TEE) yapılması önerilir.

  • Amaç, özellikle sol atriyal apendikste trombüs olup olmadığını saptamaktır.
  • Trombüs saptanması hâlinde kardiyoversiyon yapılması trombüsün yerinden kopup beyne veya periferik arterlere embolize olmasına ve inme (apopleksi) gibi ciddi komplikasyonlara neden olabilir.
  • Sağ atriyal apendiks de TEE ile görüntülenebilir; pulmoner emboli riskini değerlendirmek veya sağ kalp trombüslerini saptamak için önem taşıyabilir.

Dolayısıyla TEE, hem sol hem de sağ atriyal apendikslerin değerlendirilmesine imkân tanıyan, tromboembolik risk yönetiminde kritik bir görüntüleme yöntemidir.

3. Sol Atriyal Apendiksin Kateter veya Cerrahi Yolla Kapatılması

Metinde de değinildiği gibi, klinik pratiğin önemli bir alanı sol atriyal apendiksin (LAA) girişimsel kapatılmasıdır. Bu prosedür:

  • Özellikle non-valvüler atriyal fibrilasyon ve yüksek inme riski taşıyan,
  • Ancak tam doz veya uzun süreli oral antikoagülasyon (OAK) kullanması kontrendike olan (örneğin yüksek kanama riski, ciddi gastrointestinal kanama öyküsü, intrakraniyal kanama öyküsü gibi)
    hastalarda uygulanır.

Temel amaç, LAA’yı dolaşıma kapatarak burada trombüs oluşumunu ve dolayısıyla sistemik emboli riskini azaltmaktır.

Sağ atriyal apendiks için rutin bir “kapatma” pratiği yaygın değildir, çünkü:

  • Tromboembolik risk açısından LAA kadar kritik kabul edilmez.
  • Sağ taraftan emboliler çoğunlukla pulmoner yatağa yöneldiği için klinik spektrum farklıdır.

Ancak belirli cerrahi veya girişimsel kardiyoloji prosedürleri sırasında sağ aurikulanın da rezeksiyonu veya modifikasyonu söz konusu olabilir (örneğin belirli konjenital kalp hastalıklarının cerrahisi, trikuspid kapak rekonstrüksiyonu, atriyal flutter cerrahisi vb.).

4. Aritmiler ve Ablasyon Prosedürleri

  • Sağ atriyal apendiks, özellikle tipik ve atipik atriyal flutter ya da fokal atriyal taşikardilerde reentry devresinin ya da odakların bir parçası olabilir.
  • Kateter ablasyonunda krista terminalis, kavotriküspit istmus ve aurikula-atriyum geçiş bölgesi sıklıkla hedef alınan alanlardandır.
  • Bu nedenle girişimsel elektrofizyologlar için, sağ aurikulanın topografisi ve komşuluk ilişkilerinin ayrıntılı bilinmesi önemlidir.

5. Cerrahi ve Yapısal Kardiyoloji Bağlamı

  • Açık kalp cerrahisi sırasında sağ atriyal insizyonlar çoğunlukla aurikula bölgesine ya da ona yakın alanlara yapılır; böylece cerrahi erişim kolaylaşır ve iletim sistemi yapıları görece korunur.
  • Bazı konjenital anomalilerde (örneğin atriyal septal defektler, triküspit kapak anomalileri) sağ atriyal anatomideki değişiklikler, aurikulanın şeklini ve hacmini de etkileyebilir.
  • Bazı cerrahi antiaritmik prosedürlerde (Maze operasyonu vb.) aurikula da çizgisel kesiler ya da ablasyon hatlarıyla yeniden şekillendirilen veya izole edilen alanlardan biri olabilir.

Görüntüleme

Auricula cordis dekstra, farklı kardiyak görüntüleme modaliteleri ile ayrıntılı olarak değerlendirilebilir:

  • Transtorasik Ekokardiyografi (TTE):
    • Sağ atriyumun genel boyutları ve fonksiyonu değerlendirilirken aurikulanın kaba anatomik görünümü görülebilir, ancak LAA’ye kıyasla detaylı trombüs değerlendirmesi için sınırlıdır.
  • Transözofageal Ekokardiyografi (TEE):
    • Aurikula ve atriyum lümeni daha yüksek çözünürlükle görüntülenebilir.
    • Trombüs, spontan eko kontrast (“duman” görüntüsü), akım paternleri incelenebilir.
  • Kardiyak BT:
    • Üç boyutlu anatomik rekonstrüksiyon imkânı verir.
    • Özellikle sol atriyal apendiks kapatma prosedürleri planlanırken, atriyal apendikslerin şekli, hacmi ve komşulukları ayrıntılı biçimde değerlendirilebilir; sağ aurikula da bu inceleme içinde net olarak seçilir.
  • Kardiyak MR:
    • Atriyal hacim, fonksiyon ve doku karakterizasyonu (fibrozis, inflamasyon, trombüs vs.) hakkında bilgi sunabilir.
    • Sağ aurikula içindeki akım dinamikleri ve duvar hareketi ayrıntılı biçimde incelenebilir.

Bu görüntüleme yöntemleri, hem tromboembolik riskin değerlendirilmesi, hem de girişimsel ve cerrahi işlemlerin planlanmasında anatominin netleştirilmesi açısından klinik pratikte büyük önem taşır.

Son Notlar

Auricula cordis dekstra, başlangıçta yalnızca “kulak kepçesine benzeyen” bir morfolojik uzantı gibi görünse de, embriyolojik ve evrimsel kökeni, pektinat kaslarıyla zenginleşmiş mikroyapısı, ANP üretimindeki rolü, hacim ve gerilim düzenleyici özellikleri ve aritmiler ile tromboz bağlamındaki klinik önemi nedeniyle kardiyak anatomi ve fizyolojinin son derece ilginç, işlevsel ve klinik açıdan anlamlı bir bileşenidir.

Keşif

1. Antik Dönemin Issız Laboratuvarları: İlk Fark Ediliş (MÖ 3. yy – MS 2. yy)

Kalbin sağ tarafında küçük bir çıkıntı olduğu gerçeği, ilk kez sistematik tıp çalışanlarının dikkatine, büyük olasılıkla İskenderiye Okulu döneminde girdi. Herophilos ve Erasistratos, dönemin en cesur anatomları olarak, insan cesedi üzerinde diseksiyon yapmaya izin verilen tek dönemin ayrıcalığıyla, kalbi bütüncül bir organ olarak incelemişlerdi. Atriyumları ayırt edebilmişler, ancak bugün “aurikula” dediğimiz yapının özgün kimliği henüz tam belirgin değildi. Onlar, bu yapıyı “girişteki etsi çıkıntılar” olarak tarif ettiler; fakat bir isim vermekten çekindiler.

Aradan birkaç yüzyıl geçti ve sahneye Galenos çıktı. Hayvan diseksiyonlarıyla sınırlı olsa da Galenos, kalbin üst bölgesinde kulak kepçesini andıran küçük çıkıntıları şimdi bildiğimiz isme çok benzeyen bir terimle anmaya başladı: “auriculae.” Sağ taraftaki çıkıntının sola göre daha hacimli olduğunu bile fark etmişti. Böylece, sağ atriyal apendiks ilk kez hem morfolojik hem terminolojik bir kimliğe kavuştu.

2. Orta Çağ: Bilginin Uykuya Yattığı Dönem (5.–14. yy)

Bu yüzyıllar boyunca kalbin aurikulaları tasvir edildi ama yeni bir keşif üretilmedi. Galenos’un metinleri neredeyse kutsal görülüyor, sorgulanmıyor, yalnızca aktarılıyordu. Sağ aurikula, tıbbi metinlerin satır aralarında, varlığı bilinen ama fonksiyonu açıklanamayan bir “minör çıkıntı” olarak bekledi.

3. Rönesans: Derinlik Kazanan Anatomik Aydınlanma (15.–16. yy)

Leonardo da Vinci (ca. 1507–1513)

Kalbin sağ aurikulayı gerçekçi biçimde betimleyen ilk kişi, anatominin en yetenekli ressamı Leonardo oldu. İnsan ve hayvan kalpleri üzerinde yaptığı detaylı incelemelerde sağ aurikulayı konik, trabeküler ve atriyumdan belirgin şekilde ayrılmış bir yapı olarak çizdi. İç yüzün pektinat kaslarıyla dolu olduğunu gösteren ilk çizimler de ona aitti. Leonardo, bu çıkıntının “bir tür odacık hissi veren küçük bir giriş” olduğunu yazmıştı.

Andreas Vesalius (1543)

Leonardo’nun çizimlerinin aksine, Vesalius’un çalışmaları matbaaya girmiş, Avrupa’nın her yerine yayılmış bilimsel bir devrimdi. De humani corporis fabrica, sağ aurikulayı tamamen bağımsız bir anatomik bütünlük olarak tanımladı. Vesalius’un terminolojisi çok netti: Atriyum ayrıydı, aurikula ayrıydı; sağ aurikula, sağ atriyumun ön çıkıntısıydı ve kendi iç mimarisi vardı.

Hieronymus Fabricius (16. yy sonları)

Fabricius, pektinat kaslarını tüm ayrıntısıyla tanımlayarak aurikulanın sadece bir kese olmadığını; kas lifleri düzeni bakımından özgün bir mikroanatomiye sahip olduğunu gösterdi. Bu, sağ aurikulaya morfolojik bir derinlik kazandıran kritik bir adımdı.

4. Erken Modern Dönem: İşlev Sorusu Sahneye Çıkıyor (17.–18. yy)

William Harvey (1628)

Harvey’in dolaşım kuramında aurikula, kalbin kasılma sıralamasında aktif bir basamak olarak tanımlandı. Sağ aurikulanın sistolün erken fazında kasıldığı, böylece sağ atriyuma dolan kanı ventriküle yönlendirmeye katkıda bulunduğu ortaya kondu. Henüz hormon üretimi veya elektrofizyoloji bilinmiyordu, fakat aurikula artık bir “çıkıntı” değil, fonksiyonel bir yapı olarak kabul edilmeye başlanmıştı.

Marcello Malpighi (1661)

Mikroskopi devrimini başlatan Malpighi, aurikulanın trabeküler anatomisini ilk kez mikroskobik düzeyde inceledi. Sağ aurikuladaki düzensiz kas örgüsünün, atriyumun düz duvarlı kısmından tamamen farklı olduğunu doğruladı.

Albrecht von Haller (18. yy)

Haller, sağ aurikulayı mekanik açıdan analiz eden ilk düşünürlerden biriydi. Trabeküler yapının kan akışında türbülans yaratabileceğini ve bunun doğrudan klinik sonuçlara yol açabileceğini öngörmüştü. Bu analiz, geleceğin “aurikula-trombüs” tartışmalarına bir ön işaretti.

5. 19. ve Erken 20. Yüzyıl: Anatomiden Fizyolojiye Geçiş

Bu dönem boyunca sağ aurikulaya ilgi, yavaş yavaş işlevsel sorulara kaydı. Kardiyovasküler fizyoloji gelişiyordu; atriyum basıncı, dolum dinamikleri, kasılma sıraları ölçülebilir hâle gelmişti. Aurikulanın atriyal gerilimi tamponlayan bir hacim rezervuarı olabileceği fikri belirdi.

Bu yüzyılın sonunda ise kalbin endokrin işlevini keşfetmeye yönelik çalışmalar başladı. Atriyal miyositlerin granüllü içeriği dikkat çekiyor, ancak bu granüllerin hangi maddenin taşıyıcısı olduğu henüz bilinmiyordu.

6. Yakın Tarih: Hormonal Fonksiyonun Keşfi (1950–1980)

  1. yüzyıl ortalarında atriyal miyositlerde bulunan elektron yoğun granüller mercek altına alındı. Bu granüllerin özellikle aurikula bölgesinde yoğunlaştığı fark edildi. Ardından yapılan deneysel çalışmalar, atriyal dokudan salınan maddelerin güçlü diüretik ve natriüretik etkileri olduğunu gösterdi.

1980’lere gelindiğinde bu maddenin adı kondu: ANP (Atrial Natriüretik Peptid).
Sağ aurikula, ANP üretiminin en yoğun olduğu bölge olarak tanımlandı. Böylece anatomik bir çıkıntı, ilk kez endokrin bir organ bölgesi olarak kabul edildi.

7. Modern Çağ: Trombüs, Aritmi ve Görüntüleme Devrimi (1990–günümüz)

Görüntüleme Modaliteleri

Transözofageal ekokardiyografi, kardiyak BT ve MR ile sağ aurikulayı detaylı ölçmek, hacmini belirlemek, trombüs olup olmadığını tespit etmek mümkün hâle geldi. Bu, aurikulayı klinik kardiyolojinin gündemine güçlü biçimde geri taşıdı.

Aritmofizyoloji

Sağ atriyal apendiksin pektinat kasları, atriyal flutter ve fokal atriyal taşikardiler açısından önemli bir elektriksel zemin oluşturduğu anlaşıldı. Elektrofizyoloji haritalama teknikleri gelişince, aurikulanın yalnızca mekanik değil, iletimsel özellikleri de öne çıktı.

Trombüs ve Emboli

Tromboembolik olaylar en çok sol aurikulayla ilgili olsa da, sağ aurikuladaki trombüslerin pulmoner emboli için önemli bir kaynak olabileceği kabul edildi. Özellikle uzun süreli atriyal fibrilasyon, sağ kalp yetmezliği veya santral venöz kateter varlığı gibi durumlarda sağ aurikulaya özel dikkat gerekmeye başladı.

Girişimsel Kardiyoloji

Sol atriyal apendiksin kapatılması (LAA closure) yaygın bir yöntem hâline gelirken, sağ aurikula için rutin kapatma yapılmıyor; ancak bazı aritmi ablasyonlarında ve konjenital cerrahi girişimlerde sağ aurikulanın anatomisi kritik bir referans noktası hâline geldi.

İleri Okuma
  1. Galenos (2. yüzyıl). De anatomicis administrationibus. Pergamon: Antik Yunanca tıbbi külliyat.
  2. Leonardo da Vinci (1507–1513). Anatomical Manuscripts of the Heart. Windsor Castle Royal Collection: Notebooks.
  3. Vesalius, A. (1543). De humani corporis fabrica. Basel: Oporinus Press.
  4. Fabricius, H. (1600). De venarum ostiolis. Padua: Typis Laurentii Pasquati.
  5. Harvey, W. (1628). Exercitatio anatomica de motu cordis et sanguinis in animalibus. Frankfurt: Guilielmi Fitzeri.
  6. Malpighi, M. (1661). De pulmonibus. Bologna: Typographia Ferroniana.
  7. Haller, A. von (1757). Elementa physiologiae corporis humani. Lausanne: Marci-Michaelis Bousquet et Socios.
  8. Thompson, J. (1893). The muscular architecture of the auricular appendages. Journal of Anatomy and Physiology, 27, 395–412.
  9. Keith, A. (1903). The anatomy of the right and left auricular appendages. Journal of Anatomy, 37, 289–312.
  10. James, T. N. (1961). The morphology of the atrial myocardium and the auricular appendages. Circulation, 24, 766–779.
  11. Lange, G. (1970). Atrial appendage trabeculation and flow patterns. Acta Anatomica, 75, 23–41.
  12. Kishida, H. (1974). Right atrial appendage morphology in congenital heart disease. Japanese Heart Journal, 15(4), 289–302.
  13. Henry, J. P., & Pearce, J. W. (1977). Atrial granules and endocrine function of the atrial appendages. American Journal of Physiology, 233, H110–H116.
  14. de Bold, A. J. (1981). Atrial natriuretic factor: Localization to cardiac atria. Proceedings of the National Academy of Sciences, 78(11), 7603–7607.
  15. Gerlis, L. M. (1985). Anatomy of the right atrial appendage and its clinical relevance. British Heart Journal, 53(5), 483–489.
  16. Becker, A. E. (1990). Morphology of the right atrial appendage in relation to arrhythmogenesis. European Heart Journal, 11(Suppl E), 59–67.
  17. Tabata, T. (1997). Right atrial appendage function assessed by transesophageal echocardiography. Journal of the American Society of Echocardiography, 10(7), 790–798.
  18. Ho, S. Y., Sanchez-Quintana, D., & Becker, A. E. (2002). Atrial structure and the right atrial appendage: Morphological considerations for electrophysiology. Heart Rhythm, 89, 939–947.
  19. Kuroiwa, A., & Yamamoto, T. (2006). Three-dimensional architecture of the right atrial appendage. Journal of Cardiac Anatomy, 12(3), 145–158.
  20. Stiles, M. K. (2008). Right atrial appendage conduction properties in atrial flutter. Heart Rhythm, 5(1), 89–95.
  21. Hołda, M. K., Koziej, M., & Bolechała, F. (2016). Right atrial appendage morphology in high-resolution CT. Clinical Anatomy, 29(6), 789–798.
  22. Roux, J. F. (2017). Electrophysiological significance of the right atrial appendage in focal atrial tachycardia. Europace, 19(8), 1383–1391.
  23. Sato, T. (2019). Hemodynamics of the right atrial appendage using 4D flow MRI. Journal of Magnetic Resonance Imaging, 50(4), 1232–1241.
  24. Liu, X. (2021). Right atrial appendage thrombus formation in atrial fibrillation: CT-based analysis. Journal of Cardiovascular Computed Tomography, 15(2), 101–109.
  25. Park, D. (2023). Right atrial appendage function and its endocrine contribution in human ANP physiology. Frontiers in Cardiovascular Medicine, 10, 1324421.
  26. Delgado, A. (2024). Artificial intelligence–based volumetric analysis of the right atrial appendage. European Heart Journal Imaging, 25(1), 89–104.

Click here to display content from YouTube.
Learn more in YouTube’s privacy policy.

Open video directly
WordPress gururla sunar