Sinonim: Gingivostomatitis.
Ağız ve diş eti iltihaplanmasıdır. (Bkz; Gingiv-o-stomat–it)
Diş
Latincede dēns, Yunanca da ise ὀδούς (odoús)’tur.
- Besinlerin mekanik sindirimine yardımcı olan ağızda bulunan yapıdır.
- Yetişkin bireyde iki diş takımı vardır:
- Üst diş takımı
- Alt diş Takımı
- Her diş takımında 4 kesici diş (İnsisivler, insizörler), 2 köpek dişi (Kaninler), 4 öncül azı dişi (Pre-Molarlar), 6 azı dişi (Molarlar) olmak üzere 16 diş bulunur. Son çıkan azı dişlerine Yirmi yaş dişi denir.
- Diş hekimliğinde kullanılan numaralandırma üst çenenin sağ tarafından başlayarak (1), sol tarafa (2), alt çenenin sol tarafı (3) ve ardından sağ tarafı (4) ile bölümlendirerek gerçekleşir.
Periodontiyum
Dişi diş çukuruna bağlayan bir grup özelleşmiş bağ doku lifleridir. (Bkz; Peri–odont–ium)
Dişi çeneye sabitleyen yapılar periodonsiyum olarak adlandırılır.
Anatomi
Dişler alveollerine (kemik bölmesi) kemiksel olarak bağlı değildir. Bağlanma bir bağ aparatı ile sağlanır. Buna gomfoz denir. Süngerimsi çene kemiği ile alveoller arasındaki sınırı bir korteks oluşturur. Kortikalisin kendisi genellikle küçük sinirler ve damarlar (lamina kribriformis) tarafından delinir.
Histoloji
Aşağıdaki yapılar periodonsiyuma aittir:
diş boynu bölgesinde (collum dentis)
Alveolar süreç (Processus alveolaris)
Diş etleri (gingiva)
diş kökü bölgesinde (radix dentis)
Alveolar süreç (Processus alveolaris)
Kök derisi (Sharpey lifleri ile desmodontium)
Kök sementi (Cementum dentis)
Alveolus dentalis
Sinonim: Dental alveoli, Zahnfach, Alveole, tooth sockets.
Diş yuvası veya diş çukuru anlamına gelir. (Bkz; Alveolus) (Bkz; dentalis)
Pulpa dentis
Sinonim: Pulp of tooth, dental pulp, Pulpa, Zahnmark, Zahnpulpa.
Diş özü anlamına gelir. (Bkz; Pulpa) (Bkz; dentis)
Diş kemiği ile çevrelenmiş diş boşluğunun içinde bulunur.
Diş hekimliği
- Diş pulpunun ve çevresindeki dentinin fonksiyonel bir birim oluşturur, endodonti de ‘pulpa dentin kompleksi’ şeklinde ifade edilir.
- Diş özü dişin sert yapısı ile çevrildir.
- Makroskopik olarak bakıldığında, taç diş özü ve kök diş özü arasında bir ayrım yapılır. Bu ayrım klinik olarak anlamlıdır, ör. Pulpotominin bir parçası olarak. Taç diş özümorfolojik olarak insizal veya oklüzal uçları olan azaltılmış bir diş şeklini temsil eder. Bu ipuçlarına diş özünün boynuzları da denir.
Histoloji
Diş özü, taç kısmının alanında, giderek artan bir şekilde kendini apikal olarak kaybeden katmanlı bir yapıya sahiptir. Prensipte, diş özü 4 bölgeye ayrılabilir. Bunlar dışarıdan, yani, sert yapıdan içeriye doğru sıralanır. Diş özü, embriyonik bağ dokusunun özel bir formundan; jelatinimsi bağ dokudan oluşur.
Birçok öğretinin aksine, diş özünün lenfatik damarları yoktur. Lenfatik sıvı (gözün korneasında olduğu gibi) stromadaki boşluklar aracılığıyla boşaltılır.
Kavitas dentis
Sementum
Sinonim: Sement, cementum, Zementum, Substantia ossea dentis, Zahnzement.
Latincedeki caementum kelimesinden türemiştir. Diş kökünün dıştaki sert kısmını ifade eder. Diş minesinin diş kökünde devamı niteliğindedir.
caementum
Sinonim: caement, cement.
Latincedeki caedō‘dan türemişmiştir. Anlamları:
- Taş ocaklarındaki sert taş,
- Mermer parçaları,
- Yontulmuş taş kırıntıları.
- Çimento; harç.
| Hal | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| nominatif | caementum | caementa |
| genitif | caementī | caementōrum |
| datif | caementō | caementīs |
| akusatif | caementum | caementa |
| ablatif | caementō | caementīs |
| vokatif | caementum | caementa |
Dentinum
Sinonim: Dentin, Ebur, Substantia eburnea, Zahnbein.
Latincede diş kemiği anlamına gelir.
- Diş tacında, diş minesinin altında bulunur.
Enamelum
Sinonim: Tooth enamel, Substantia adamantinea, Zahnschmelz.
Latincedeki anlamları:
- Metal veya seramik bir nesneye pişirilmiş opak, camsı bir madde,
- Diş tacının sert tabakası, Diş minesi, diş minası, mina organı.
- Vücudun en sert, en yoğun mineralleşmiş maddesidir.
