nephrós

Sinonim: nephros, nefros, nephr-, nephro-.

Eski Yunancadaki νεφρός  ‎(nephrós) kelimesi, Ana Hint-Avrupa dilindeki negʷʰrós kelimesinden türemiştir. Latincedeki nefrōnes kelimesi ve Eski yüksek Almancadaki nioro kelimesi ile soydaştır. Anlamları:

  1. Böbrek,
  2. Testis,
  3. Akıl.

 

Mikroanjiyopati

Küçük damarların hastalığıdır. (Bkz; Mikroanji-yo-pati )

Diyabetik nefropati

Nedeni

  • Diyabetik nefropati, esas olarak glomerüler bazal membranın hasar görmesinden kaynaklanır.
  • İlk önce bazal membranın negatif yükünde bir kayıp olur (mikroalbüminüri aşaması), daha sonra bazal membranın gözenekleri daha büyük proteinler için geçirgen hale gelir.
  • Spesifik tedavisi olmayan tip 1 diyabetlilerin yaklaşık %60’ında 20 yıllık diyabet süresinden sonra son dönem böbrek yetmezliği beklenebilir.
  • Tip 2 diyabet hastaları daha iyi bir prognoza sahiptir ve 20 yıl sonra sadece %4-8’i böbrek yetmezliğine sahiptir.

Diyabetik nefropatide zararlı nokslar:

  • Hiperglisemi →
    • Bazal membran üzerinde doğrudan etkiler
    • Hiperfiltrasyon
    • Artan kesme kuvvetleri.
  • Arteriyel hipertansiyon
  • Hiperlipidemi
  • Nikotin kötüye kullanımı
Albümin/kreatinin oranı (spontan idrar) mg/g
normal <30
mikroalbüminüri 30-300
makroproteinüri>300
İdrarda protein atılımının tanımı
  • Albümin atılımını belirlemenin diyabetik nefropati için en hassas tarama olduğu kanıtlanmıştır.
    • Bu belirleme her diyabetik için yıllık olarak yapılmalıdır;
    • ilk kez yükselen bir değer, arada geçen hastalıklara (örn. idrar yolu enfeksiyonu) bağlı artan albümin atılımını ekarte etmek için 2-4 hafta sonra doğrulanmalıdır.
    • Bu arada spontan idrarda tayin kendini standart olarak belirlemiştir.

Protein atılımına ve böbrek fonksiyonuna göre (glomerüler filtrasyon hızı hesaplanarak), diyabetik nefropati aşamalara ayrılabilir:

EvreBöbrek fonksiyonu Albümin/Kreatin OranıCrea, -Cl. ml/dak
1asabit/Mikroalbuminüri30-300>90
1bsabit/Mikroalbuminüri> 300>90
2> 30060-89
3a↓↓> 30045-59
3b↓↓> 30030-44
4↓↓↓> 30015-29
5Terminal böbrek yetmezliği<15
Tablo 15: Diyabetik nefropatinin evreleri (kılavuzlara göre basitleştirilmiş)

Serum kreatinin böbrek fonksiyonundaki minör bozukluklar hakkında kesin bir bilgi vermediğinden, böbrek fonksiyonu glomerüler filtrasyon hızı (GFR) belirlenerek değerlendirilmelidir. GFR, 24 saatlik idrar örneği toplanarak en doğru şekilde belirlenebilir, ancak klinik uygulamada genellikle yaklaşık formüller (örn., Cockroft-Gault veya MDRD) kullanılır.

Semptomlar

Piyüri

Sinonim: Pyuria, Pyurie.

İdrarda irin bulunmasıdır. (Bkz; Piyüri).

  • Bu durumda irine sebep olan beyaz kan hücreleri de idrarda bulunur.

Mikroskop

Neden mikroskop deniyor?

Mikroskop (Eski Yunanca μικρός (mikrós) ‘küçük’ ve σκοπέω (skopéō) ‘bakmak (bakmak); incelemek, teftiş etmek’) –>Yeni Latincedeki microscopium kelimesinden türemiştir.

Çıplak gözle görülemeyecek kadar küçük nesneleri incelemek için kullanılan bir laboratuvar aletidir. Küçük nesneleri incelemek için kullanılan optik aletlere veya çok küçük nesneleri görüntülemek için kullanılan aletlere (Elektron mikroskobu vs.) denir.

Mikroskopi, mikroskop kullanarak küçük nesneleri ve yapıları inceleme bilimidir.

Mikroskopta biyoloji nedir?

Biyolojik mikroskop genellikle hücreleri, dokuları ve diğer biyolojik örnekleri gözlemlemek için tasarlanmış bir optik mikroskop türüdür. Birden fazla objektif lens takılabilir, bu da bu mikroskoplara 10x – 1.000x veya daha fazla herhangi bir yerde değişebilen bir büyütme sağlar.

Mikroskop neden kullanılır?

Mikroskoplar nesnelere daha yakından bakmamızı, çıplak gözle görülebilenin ötesini görmemizi sağlayan araçlardır. Onlar olmadan hücrelerin varlığı, bitkilerin nasıl nefes aldığı ya da kayaların zaman içinde nasıl değiştiği hakkında hiçbir fikrimiz olmazdı.

Bir mikroskop nasıl çalışır?

Işık mikroskopları olarak da adlandırılan mikroskoplar büyüteç gibi çalışır. Işığı büken kavisli cam veya plastik parçaları olan mercekler kullanırlar. İncelenecek nesne bir merceğin altında durur. Işık nesneden merceğe geçerken, mercek nesnenin daha büyük görünmesini sağlar.

Mikroskoplar nerede kullanılır?

Mikroskoplar yaşam bilimleri araştırmalarında temel dayanak noktasıdır, ancak görüntüleme alanındaki ilerlemeler kullanımlarının bilim ve teknolojinin birçok alanına yayılmasını sağlamıştır. Farklı hücre türlerini görüntülemek, klinik numuneleri analiz etmek ve nanomalzemeleri taramak için yaygın olarak kullanılırlar.

Click here to display content from YouTube.
Learn more in YouTube’s privacy policy.

Test aşamasındaki Alzheimer ilacında ‘büyük potansiyel’

Protein plaklarıImage copyrightSCIENCE PHOTO LIBRARY

Bilim insanları, test aşamasındaki yeni bir Alzheimer ilacının beyinde oluşan protein plaklarını temizlemeyi başardığını ve tedavi konusunda büyük bir potansiyele sahip olduğunu açıkladı.

Ancak yine de uzmanlar test aşamasındaki Aducanumab adlı ilacın başarısı konusunda temkinli.

Ancak haftalık bilim dergisi Nature’da yayımlanan bir makale, ilacın Alzheimer hastalığına bağlı hafıza kaybını önlemeyi başardığı ifade ediliyor.

İlacın etkinliğinin ölçülmesi için daha geniş çaplı testler uygulanmaya başlanmış durumda.

Beyindeki amiloid birikimini kırmak uzun yıllardır Alzheirmer tedavisi çalışmalarında hedeflenen bir konuydu.

Dropped out

165 hasta üzerinde yapılan testlerden elde edilen ilk bulgular Aducanumab ilacının yan etkilerinin büyük olmadığı şeklindeydi.

Bir yıl boyunca yürütülen çalışmalar sonucunda ilacın dozu artırıldıkça, beyindeki protein plaklarının da daha etkin bir biçimde temizlendiği görüldü.

Daha sonra araştırmacılar hastaların hafıza durumunu teste tabi tuttu ve ilacın hafıza kaybını durdurmayı başardığı sonucuna vardı.

Ancak testler sürecinde 40 hasta yoğun baş ağrısı gibi yan etkiler nedeniyle testlerden ayrılmak durumunda kaldı.

İlacın dozu artırıldıkça yan etkilerin de arttğı gözlemleniyor.

Araştırmaların bundan sonraki aşamaları iki safhadan oluşacak. Alzheirmer hastalığına yeni yakalanmış 2 bin 700 kişi belirlenecek ve ilacın hafıza kaybı üzerindeki etkileri test edilecek.

Beyin tomografisiImage copyrightALAMY
Image captionBeyin tomografileri bir yıl içinde ilacın yarattığı etkiyi gösteriyor.

İlacın geliştirilmesi aşamasında Zürih Üniversitesi araştırmacılarıyla birlikte görev alan Biogen şirketinden Alfred Sandrock, “Yeni safhaya bir an önce geçmeliyiz. Umarım şu ana kadarki bulguları teyit edebiliriz” diye konuştu.

Ancak bugüne kadar denenen Alzheimer ilacı çalışmaları büyük hayal kırıklıklarıyla sonlandı. En son 10 yıldan fazla bir süre önce bir Alzheimer ilacı lisans alabilmişti.

Bilim insanları ilk bulguları memnuniyetle karşılasa da temkinli olunması gerektiğini ifade ediyor.

İngiltere Alzheimer araştırmaları derneğinden David Reynolds, “İlk bulgular büyük bir potansiyele işaret ediyor. Alzheimer tedavisi için yeni ve etkin bir ilaç ufukta gözükmüş olabilir” diyor.

Ancak İskoçya’daki Edinburgh Üniversitesi’nden Dr Tara Spires-Jones, “Temkinli bir iyimserlik içerisindeyim. Daha önce bir sürü ilacın dar örneklemde iyi sonuçlar verdiğini ancak geniş gruplar üzerinde denendiğinde başarısız olduğunu gördük” yorumunu yapıyor.

Kaynak: