Fransızcadan dilimize geçmiş bu kelime Eski Yunancadakiγλεῦκος ( gleûkos , “ tatlı şarap ” ) γλυκύς ( glukús , “ tatlı ” ) kelimesinden türemiştir. Kelimenin sonundaki -oz eki karbonhidrat olduğunu belirtir.
monosakkarit bir karbonhidrattır.
Canlı hücreler enerji kaynağı olarak kullanabilirken, metabolik reaksiyonlarda bir ara ürün veya fotosentez sonucunda ürün olarak görülebilir.
İçindekiler Kimyasal
yapı
Glikozun moleküler yapısı 6 karbon atomuna sahiptir ve bu nedenle aldoheksoz olarak da karakterize edilir – aldoz ve heksoz terimlerinin bir daralması. Kimyasal olarak glikoz, C1 atomundaki OH grubunun bir aldehit fonksiyonuna oksitlendiği bir altı değerlikli polialkoldür. C1 aldehit grubu, C5 atomunun OH grubuyla yoğunlaşır. Sulu çözelti içinde glikoz, molekül içi hemiasetal oluşumla (piranoz) altılı bir halka oluşturabilir. Aynı ampirik formülle, hidroksil gruplarının glikozun karbon yapısı etrafındaki uzamsal düzenlemesi önemli ölçüde değişebilir. C2 ila C5 karbon atomları, kiralite merkezleridir. Aldehit C1 atomundan en uzaktaki (Fischer projeksiyonunda ‘sağ’ veya ‘sol’) kiral hidroksil grubunun konumuna bağlı olarak aşağıdakiler ayırt edilir:D-glikoz (dekstroz) L-glikoz Glikoz bir hemiasetal forumundaysa, C1 atomunda yeni bir kiral merkez oluşturulur ve α ve β formu, iki anomer arasında bir ayrım yapılır. Oda sıcaklığında, D-glikoz, yalnızca α-D-glikopiranoz olarak bulunan kristalli bir katıdır. Suda çözülürse α- (% 36) ve β-formu (% 64) arasında denge kurulur. İki anomerin açık zincir aldehit formu aracılığıyla bu karşılıklı dönüşümü, mutarotasyon olarak bilinir. D-glikoz, sadece metabolizmada kullanılabildiğinden, insanlar için fizyolojik olarak uygun bir formdur. D-glikoz, biyolojik organizmalarda nişasta (bitkiler) veya glikojen (hayvanlar) şeklinde bir polimer olarak depolanır. Beslenme
2015 yılında vatandaş günde ortalama 90 gr glikoz tüketiyordu. Dünya Sağlık Örgütü (WHO), yetersiz beslenmenin neden olduğu ikincil hastalıklardan kaçınmak için 2014 yılından beri günlük maksimum 25 g glikoz alımını önermektedir. Glikoz toleransı, aralıklı oruç tutularak veya gıda alımını günün ilk yarısıyla sınırlandırılarak iyileştirilebilir.
VIDEO
γλεῦκος (gleûkos, “tatlı şarap”) kelimesi ile akraba olan γλυκύς (glukús, “tatlı”) kelimesinden türemiştir. Kelimenin sonundaki -oz eki karbonhidrat olduğunu belirtir.
